2018 Atabet-ül Hakayık ve Kutadgu Bilig Yılları Hakkında Unesco Kararı

Türkiye Cumhuriyetinin teklifi ve Kırgızistan, Kazakistan, Azerbaycan Cumhuriyetlerinin de  desteklemesi ile 2018 yılının dünyada Atebetü’l-hakayık, 2019 yılının da Kutadgu Bilig yılı olması UNESCO tarafından kabul edilmiştir. Unesco Millî Komitesi Başkanı Prof. Dr. Öcal Oğuz 12 Ocak 2018 Cuma günü Ankara’da bir danışma toplantısı yaparak konuyu uzmanları ile görüştü.

Toplantıya katılanlar:

Dışişleri Bakanlığı Kültür İşleri Daire Başkanlığı adına Emir Selim Yüksel, Milli Eğitim Bakanlığı temsilcisi Seda Kuzgun, Türk Dil Kurumu Başkanı Prof. Dr. Mustafa Sinan Kaçalin, Türk Tarih Kurumu temsilcisi Uğur Cenk Deniz İmamoğlu, Tika temsilcisi Prof. Dr. Birol Çetin, Türksoy temsilcisi Fırat Purtaş, Yurtdışı Türkler Teşkilâtı temsilcisi Gürkan Polat, Türk Ocağı temsilcisi İbrahim Atabey. Üniversitelerimizden de Erciyes Üniversitesi’nden Prof. Dr. Tuncer Gülensoy, İstanbul Üniversitesi’nden Prof. Dr. Osman Fikri Sertkaya, Gazi Üniversitesi’nden Prof. Dr. Ahmet Bican Ercilasun ve Prof. Dr. Hülya Kasapoğlu-Çengel, Hacettepe Üniversitesi’nden Prof. Dr. Şükrü Haluk Akalın ve Prof. Dr.  Dilek Yalçın-Çelik, Ankara Üniversitesi’nden Prof. Dr. Aysu Ata ve Prof. Dr. Fatma Sema Barutçu-Özönder, Yıldırım Bayezit Üniversitesi’nden Prof. Dr. Funda Toprak.

Oturum Başkanı Unesco Millî Komitesi Başkanı Prof. Dr. Öcal Oğuz UNESCO tarafından Atebetü’l-hakayık’ın 100. basılış yılı olan 2018 yılının Atebetü’l-hakayık yılı, Kutadgu Bilig’in de yazılışının 950 yıldönümü dönümü dolayısıyla 2019 yılının Kutadgu Bilig yılı olmasının kararlaştırıldığını söyleyerek bu konularda davetlileri bilgilendirdi ve yapılması gereken etkinlikler hakkında görüşme açtı.
Dile getirilen tavsiye kararları:
1. PTT Genel Müdürlüğüne pul çıkartılması konusunda başvurulması.
2. Türk Dil Kurumu tarafından Necib Asım Yazuksuz’un Atebetü’l-hakayık yayımının ofset usulü ile yeni baskısının yapılması.
3. Türk Dil Kurumu tarafından Atebetü’l-hakayık’ın 6 yazmasının renkli olarak tek ciltte yayımlanması. (Uygur harfli Zeynül-âbidin nüshası (Semerkand 1444), Uygur harfli Şeyh-zâde Abdürrezzak Bahşı nüshası (Kostantiniyye 1481 sonrası, Arap harfli Topkapı Sarayı nüshası, Fotoğrafı sadece R. R. Arat neşrinde olaan Uzunköprü’lü Seyit Ali yazması nüshası, Ankara İl Halk Kütüphanesi no 324’e nakledilen Zevâcirü’ş-şeyh adı altında kayıtlı yazma nüshası, Berlin Brandenburg’da bulunan Uygur yazmalarından T I TM 287 işaretli U. 6103’de kayıtlı yazma parçası.)
4. Prof. Dr. Bilgehan Atsız Gökdag’ın Prof. Dr. Tuncer Gülensoy’un danışmanlığında hazırladığı Yüksek Lisans tezi olan Atebetü’l-hakayık’ın Grameri adlı eserinin yayımlanması.
5. Atebetü’l-hakayık’ın 40 hadis çevirisi olduğu konusunda Özbek alimi Şemseddin Kemaleddin’in İngilizce yayımlanan “New Data on the Biography of Ahmad al-Yugnaki” başlıklı makalesinin Türkçeye çevirilerek yayımlanması.
6. Atebetü’l-hakayık ile Kutadgu Bilig üzerine yapılan çalışmaların yer alacağı Atebetü’l-hakayık bibliyografyası ile Kutadgu Bilig’in bibliyografyası’nın hazırlanması (Bu konuda Ramiz Asker’in Kutadgu Bilig Bibliyografyası adlı eseri ile Mustafa Savaş Kafkasyalı’nın eserlerinden faydalanılması).
7. Her iki eserin çağdaş Türk lehçelerindeki çevirilerinin değerlendirilmesi.
8. Kutadgu Bilig’ın 1983’te Robert Dankoff tarafından Wisdom of Royal Glory ve 1998’de Walter May tarafından yapılan Beneficent Knowlece başlıklı İngilizce çevirilerinin değerlendirilmesi (Bu konuda Prof. Dr. Ayşegül Sertkaya’nın “Kutadgu Bilig’in İngilizce çevirileri” adlı yazısına bk. Doğumunun 990 yılında Yusuf Has Hacib ve Eseri Kutadgu Bilig Bildirileri, TDK, Ankara, 2011, s. 461-470.)
9. Kutadgu Bilig’in Çağdaş Türk lehçelerindeki çevirilerinin değerlendirildiği Prof. Dr. Mehmet Ölmez’in araştırmasına bakılması.
10. Agop Dilaçar’ın Kutadgu Bilig incelemesi (1971) adlı eserinde KB’in dünya edebi eserleri ile karşılaştırmasının yapıldığı “Dünya edebiyatı çerçevesinde Kutadgu Bilig” bölümünün (s. 158-196) gençler için müstakil bir kitap olarak yeniden yayımlanması.
11. Merhum Prof. Dr. Muharrem Ergin‘in Kutadgu Bilig’in ilk 1555 beyitinin yer aldığı Kutadgu Bilig Çevirisi adlı eserinin yayımlanması.
12. Kutadgu Bilig’in bilinen üç yazmasının transkripsiyonlarının ayrı ayrı yayımlanması.
13. Rabia Betül Gürel’in hazırladığı Kutadgu Bilig’de Hikmetler atlı yüksek Lisans Tezinin yayımlanması.
14. Üniversitelerin ve ilgili kuruluşların 2018 ve 2019 yıllarında her iki eser konusunda uluslararası toplantılar, paneller düzenlemesi.
15. YÖK’e yazılarak üniversitelerimizin öğretim üyelerinine değişik yerlerde her iki eser konusunda müstakil konferanslar verdirilmesi.
16. Her iki eserin çocuklar için  renkli çocuk kitapları olarak hazırlatılması.
17. TV’lerde çeşitli etkinliklerin düzenlenmesinin sağlanması.
18. Facebook’ta Atebetü’l-hakayık ve Kutadgu Bilig’den beyitlerin çevirileri ile verilerek takipçileri duyurulması.
19. Atebetü’l-hakayık’ın İngilizce çevirisinin yaptırılması.
gibi konular görüşüldü ve gereğinin yapılmasının ilgili müesseselere ve kişileri duyurulması kararlaştırıldı.

Bir Cevap Yazın

*